Alberto Martinez Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburuak gaur goizean Madrilen, Lurralde arteko Kontseiluaren ostean, azpimarratu du autonomia-erkidegoak elkarrizketarako borondatearekin joan direla hitzordura, baina azkenean "aukera bat galdu" dela, Osasun Ministerioak ez duelako "entzun".
Martinezek adierazi duenez, ministroa "bakarrik sartu da eta bakarrik atera da", eta argi utzi nahi izan du jarrera bateratu horrek "ez diela inola ere erantzuten alderdien arteko desberdintasunei"; izan ere, azaldu duenez, autonomia erkidegoak bat egin dute osasun sistema publikoaren, pazienteen eta profesionalen defentsan.
Osasun Sistema Nazionaleko Lurralde arteko Biltzarrean jarrera bateratua azaldu dute gaur autonomia-erkidegoek adostutako dokumentu batekin, eta Osasun Ministerioak osasun-langileen Esparru Estatutuaren erreforma bultzatu duen modua gaitzetsi dute. Bilera Esparru Estatutuaren inguruko gatazka bizian murgilduta egin da; Ministroen Kontseiluak testua onartu du, medikuen babesik gabe eta Osasun Ministerioarekin negoziatu duten sindikatuek testua gaitzetsi dute.
Dokumentuan, erkidegoek defendatu dute bileran parte hartzea erabaki dutela, herritarrei eragiten dieten benetako arazoak konpontzeko lan egiteko borondatea dutelako. Era berean, Ministerioak Esparru Estatutua erreformatzeko akordio bat lortzen jakin ez izana kritikatu dute; izan ere, haien ustez, Estatutua erreformatzeko eskumena eta erantzukizuna Ministerioarena baino ez da.
Autonomia-erkidegoek argi eta garbi errepikatu nahi izan dute osasun-zerbitzuetako langileen Estatutu Markoa estatu-mailako oinarrizko araua dela, eta Osasun Ministerioari soilik dagokiola hura onartzea, aldatzea eta garatzea. Testu bateratuaren arabera, arau horren edukiak eta tramitazioak eragin dute, hain zuzen ere, Ministerioari zuzendutako Estatuko greba-deialdia.
Autonomiek nabarmendu dute beren gain hartzen ari direla gatazka honen asistentzia- eta antolaketa-ondorioak, arau hori beren eskumen-eremuan ez dagoen arren. Horregatik, ziurtatu dute arduraz jokatzen ari direla osasun-arretaren jarraitutasuna bermatzeko eta herritarrengan ahalik eta eragin txikiena izateko.
Dokumentuak gaineratzen du testua Ministroen Kontseiluan onartzeak ez duela gatazka itxi, greba-deialdiak jarraitzen baitu eta horrek erakusten du sakoneko arazoak irekita jarraitzen duela. Komunitateek ezinbestekotzat jotzen dute Ministerioarekin benetako elkarrizketa-prozesu eraginkorra eta eraikitzailea premiaz irekitzea.
Gainera, akordioak egungo osasun-testuinguruan jartzen du arreta, eta testuinguru hori profesionalen egiturazko defizitak, erretiroen gorakadak, patologien kronifikazioak eta biztanleriaren zahartzeak markatzen dute. Egoera horretan, autonomiek Ministerioari eskatzen diote egiturazko neurriak eta denboran iraunkorrak bultzatzeko, profesionalen eskuragarritasuna indartzeko eta sistemaren iraunkortasuna bermatzeko.
Komunitateek osasun arloko profesionalekin eta herritarrekin duten konpromisoa ere berretsi nahi dute. Testuak ondorioztatzen du lanean jarraituko dutela osasun-sistema publikoaren funtzionamendua bermatzeko, erantzukizunetik, leialtasun instituzionaletik eta profesionalen baldintzak eta pazienteen arretaren kalitatea zentroan kokatzeko lehentasunetik abiatuta.
Autonomiek azpimarratu dutenez, ministroa profesionalen, sindikatuen eta gobernu autonomikoen babesik gabe geratu da. Testuinguru horretan, ministroa "bakarrik" dagoela adierazi dute, eta Ministerioari eskua luzatu diote berriro harremanari heltzeko eta lan esparru partekatu bat berreskuratzeko.
Euskadin, elkar entzuten eta negoziatzen
Aldi berean, Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak eta Osakidetzak hilabeteak daramatzate Euskadiko medikuekin negoziatzen. Lantzen ari diren proposamenean lan-baldintzak eta ordainsariak hobetzea jasotzen dira; urtean 70 milioi euro. Neurri hauek proposatu dituzte, besteak beste: atseden-denbora luzatzea, guardien ordainsaria hobetzea, produktibitatea handitzea, karrera profesionala indartzea eta lan-taldeak sortzea, Lehen Mailako Arretako eta arreta espezializatuko agendak berrantolatzeko eta, hala, hobeto kudeatzeko. Eusko Jaurlaritzaren bidearen oinarrian, sailburuak adierazi duenez, elkar entzutea, negoziazioa eta errealismoa daude.
Alberto Martínez sailburuak azaldu duenez, Euskadiko Medikuen Sindikatuarekin, ESIetako profesionalekin, espezialitateen araberako medikuekin eta zerbitzuburuekin hizketan jarraitzen dute. Nahiz eta akordio autonomiko batek ez duen berez Estatu mailan deitutako greba desaktibatuko, Eusko Jaurlaritzak adierazi du lanean jarraituko duela profesionalen eskaerei bere eskumenen baitan erantzuna emateko.
Esparru Estatutuak Ministerioaren, sindikatuen eta autonomia-erkidegoen arteko tirabirak berpiztu ditu, hiru urteko negoziazioaren ostean. Medikuen sindikatuek kritikatu egin dute Espainiako Gobernuak testua adostasunik gabe onartu izana, eta mobilizazioei eutsi diete; Satse, UGT eta CSIF sindikatuek ere aurreproiektuaren edukiaren aurkako arrazoiak dituzte.
Egoera horretan, Eusko Jaurlaritzak azpimarratu du Euskadiko negoziazioak bere bidea jarraituko duela, proposamen zehatzetan eta profesionalekiko harreman zuzenean oinarritua. Osasuneko sailburuak gaur Madrilen azaldu duen jarrerak bi alderdi uztartzen ditu: elkarrizketa autonomikoa defendatzea eta Osasun Ministerioak estatu mailako erreforma kudeatzeko izan duen modua erabat baztertzea.
Iturria: Irekia
