Kongresuak Euskal Taldearen ekimen bat onartu du gaur bertan, trenbidearen hegoaldeko saihesbidea, euskal y-aren bidezko merkantzien trafikoa eta merkantzien pasabideak eragindako hiriguneetako udal mailako neurri arintzaileak babesteko. Ekimena aurrera atera da Kongresuan, Vox-en eta EH Bilduren ezetzarekin.
Nerea Renteria diputatu jeltzaleak asteartean defendatu zuen eta gaur osoko bilkuran onartu den ekimenak, gaurko bilkuran eragindako udalerrietako hainbat ordezkari jeltzale bertan izan direla, trenbidearen hegoaldeko saihesbide horren bidez Euskadiko trenbide-garraioa garatzeko funtsezko hiru alderdi defendatzen ditu. Azpiegitura horrek merkantzien trafikoa murriztuko du Bilboko metropoli-inguruneko eta ezkerraldeko herriguneetako aldirietan, eta, aldi berean, Bilboko portua Europako eta Penintsulako beste trenbide-korridore batzuekin hobeto lotzeko aukera emango du.
Alde batetik, Euskal Y-a trafiko-azpiegitura misto gisa lehenestea eskatzen da, horrela ahalik eta salgaien tren-trafiko gehien abiadura handiaren bidez bideratzeko, errepideko trafikoa ezabatzeko eta eragindako udalerrietan ahalik eta eragin txikiena izateko. Bestetik, salgaiak euskal y-aren eta goi-lautadaren artean garraiatzeko korridore atlantikoaren jarraitutasuna bermatzea proposatzen da. Eta, azkenik, Espainiako Gobernuari eskatzen zaio, inplikatutako administrazioekin koordinatuta, udalerri horietan trenbideak integratzeko eta eragozpenak arintzeko neurrien plan bat egin dezala, gauzatzeko, finantzatzeko eta ebaluatzeko egutegi batekin, planteatutako jarduketen jarraipena egiteko.
Diputatu jeltzaleak eztabaidan azaldu zuenez, azpiegitura horrek ematen du "C1 eta C2 lineak zirkulazio astunetik askatzeko aukera, ezkerraldeko udalerrietatik igarotzean. Horrek esan nahi du gaitasun handiagoa izatea, ustiapen-gatazkak murriztea eta bidaiari-zerbitzuen erregulartasuna hobetzea. Beraz, trenbidearen hegoaldeko saihesbidea defendatzea da portuaren jarduera, gure industriaren lehiakortasuna eta, errepidearekin alderatuta, trenbidearen are erabilera handiagoa defendatzea".
Baina, legez besteko proposamenak dioen bezala, Garraio Ministerioak hegoaldeko saihesbideari jarraipena emateko aurreikusitako alternatibetako bat da by-passa C-3 lineak zeharkatzen dituen udalerriekin lotzea, eta, beraz, "Arrigorriaga, Ugao-Miraballes, Arrankudiaga-Zollo, Laudio, Aiara (Luiaondo), Amurrio eta Urduña geltokiek salgaien trenek ia hirukoiztu egingo lukete hiri-inguruneetatik eta etxebizitza ugaritik oso gertu igarotzen diren geltokiak".
"Eta horrek zarata gehiago, bibrazio gehiago, gaueko zirkulazio gehiago eta aldiriko bidaiariei ere zerbitzuak ematen dizkien linea baten gaineko presio handiagoa esan nahi du", azaldu zuen Renteriak, eta horregatik beharrezkoa da eraikuntza-fasean dagoen trenbidearen hegoaldeko saihesbide berriak udalerri horietan sor ditzakeen zaratak, bibrazioak eta bestelako eragozpenak gutxitzeko jarduketa-plan bat aurrera eramatea.
